Անընդմեջ բյուրեղացում....մարմնի բազմաբնույթ թեթևացում, ինքնազգացողության անընդմեջ լավացում....մի խոսքով - յոգա + մրգեր + սիրած գործ..

Անհավանական է թվում, սակայն ես երբ փաստերի հետ ես շփվում, գիտակցությունդ ստիպված ես հարմարեցնել այն ամենին, ինչ տեղի է ունենում ու ամեն քայլին հաստատում քեզ անհավանական թվացող փոփոխությունները.. Վերջիվերջո` ով է որոշում, թե ինչն է անհավանական?:ՃՃ Իմ համար ամենաանհավանականն այն կլինի, որ մարդիկ այդպես էլ չկարողանան բնության հետ ներդաշնակ ապրել: Իսկ այ, օրինակ, գիշերը 4-5 ժամ քնելու հետ մեկտեղ ամառվա շոգին շոգն ընդհանրապես չզգալը այլևս անհավանական չի թվում:ՃՃ


Վահագն
Հիմալայան Յոգայի Կենտրոն

Առավոտ, լուռ ու հանգիստ քաղաք, անճանաչելի Երևան...

 
Ամեն անգամ առավոտյան նորովի զարմանում եմ, թե որքան տարբեր կարող է լինել իմ այս նույն Երևանը օրվա տարբեր ժամերին??! Այս առավոտ էլ մի լավ վայելեցի քաղաքս...հիմա էդպես թարմացած, քաղաքիս հանդեպ լավ տրամադրված, սկսելու եմ առավոտյան յոգայի հերթական դասը: Հետաքրքիր է, քանի հոգի կգան այսօր?:Ճ


Վահագն
Հիմալայան Յոգայի Կենտրոն

Յոգան շոգն էլ է մեղմացնում...այ հենց հիմա, 35 աստիճան է, պիտի որ շոգեմ, չէ? :)) Չեմ շոգում, հեչ չեմ շոգում..

Հատկապես շնչառական վարժությունների ազդեցությունն այս հարցում շատ էական է. մարմինն  այնքան է հարստանում կենսաէներգիայով, որ մեզ համար սովորական դարձած մեծ ու փոքր անհարմարություններն ու անհանգստությունները (ֆիզիկական, մտավոր, հոգևոր) այլևս դադարում են նեղել, մի տեսակ կարծես այլ վառելիքի է անցնում ողջ էությունդ: Դժվար է սա խոսքերով նկարագրելը: Չգիտեմ, արդյոք երաժշտությամբ կամ ինքնարտահայտման այլ ձևերով ինչպես կստացվի դա, սակայն հենց շնչառական վարժություններով, փորձել եմ, մի շաբաթում սկսում է պարզ դառնալ, թե ինչ ինկատի ունեի:

Կրկին օնլայն յոգա` այս անգամ առավոտյան ժամը 8:30

Ես Հայաստանում եմ, ինքը` Շվեդիայում, իմ մոտ առավոտյան 8:30-ն իր մոտ առավոտյան 5:30-ն է::) Ու հետաքրքիրն այն է, որ այդ ժամն ինքն ընտրեց: Հա, անունը Բեատրիս է, մի քանի տարվա ծանոթներ ենք, մի առիթով ասել էի, որ յոգա եմ պարապում, վերջերս նայել էր www.yogayerevan.com կայքս, տեսել էր օնլայն յոգա էջը, ու որոշել, որ պիտի փորձի: Ինչպես կարելի է եզրակացնել` Բեատրիսին օնլայն յոգան ահագին դուր է եկել: Մնում է, որ արթնանա. կսպասեմ ամենաշատը մինչև իմ ժամանակով 8:40, եթե չհայտնվեց, sms կուղարկեմ, ինչպես պայմանավորվել ենք:)

Մտքեր` մարդու էներգետիկ անվտանգության մասին

Այսօր Յոգա կիրարկելիս հիշել էի երբեմնի զգացողություններս ու մտքերս` մարդու էներգետիկ միջավայրի, անվտանգության և այլնի մասին: Երբ նոր էի սկսել Յոգա կիրարկել, շատ տարօրինակ էր պատկերացնելն ու զգալը, թե ինչ տեսակ աններդաշնակ, էներգետիկ առումով թերի ու վտանգավոր միջավայր է քաղաքը... Հետո կամաց կամաց մերվեցի այդ մտքի հետ, ու հիմա զգում եմ, որ Յոգայի դասերի մեջ սա պետք է ներառեմ, ոչ թե որովհետև մարդիկ քիչ հոգս ունեն ու մեկն էլ է պետք ավելացնել..:)) այլ պարզապես որովհետև անկախ ամեն ինչից անհրաժեշտ է իմանալ, որ օրինակ, մեդիտացիա անել պատին հենված չի կարելի, եթե այդ պատը ոչ թե գյուղի տան քարե արդար պատ է, այլ շենքի պանել, բարակ, սառը, անկենդան ու նենգ:)) Եթե այս կարգի նրբություններ չիմանաս, շարունակաբար ինչ որ անտեսանելի խոչընդոտներ կխանգարեն առաջ շարժվել... կարծում եմ պիտի ինչ որ կերպ այս ամենը համակարգեմ ու սկսեմ մաս մաս մատուցել դասերի ընթացքում:


Վահագն
Հիմալայան Յոգայի Կենտրոն

Օնլայն Յոգա

Սքայփ (Skype) ծրագրի մասին լսել եք? Այ հենց այդ ծրագրով մի երկու օր առաջ օնլայն յոգայի դաս ունեցա, Երևան-Ստոկհոլմ: :) Կասեք` իբր Հայաստանում յոգայի հետ կապված բոլոր գործերն արեցինք վերջացրինք, հիմա էլ շվեդիա ենք տեղափոխվել::) ? Բայց մեկը մյուսին չեն խանգարում, մի բան էլ օգնում են: Հետաքրքիր նորամուծություն էր իմ համար, արդեն 4-րդ անգամն էր: Տեսա-զանգ ես կատարում ու էկրանին նայելով անում վարժությունները: Որն է առավելությունը, օրինակ, Յութուբի (Youtube) հանդեպ? Սթայփով կարելի է հարցեր տալ ու պատասխան ստանալ, եթե ինչ որ բան այնքան էլ պարզ չէ, իսկ յոգայում ամեն փոքրիկ դետալ այնքան կարևոր է, որ հաստատ արժե ռիսկերից խուսափել: Խորհուրդ եմ տալիս փորձեք, մինչև հուլիսի 10-ը բաց դասեր եմ անելու, ազատ բոլոր ցանկացողների համար: ինկատի ունեմ օնլայն դասերը:

Վահագն
Հիմալայան Յոգայի Կենտրոն

պրանայամա`

...այսինքն` շնչառական վարժություններ.. այնքան ուժ կա մեզանում, ու այնքան լավ են շնչառական վարժությունները օգնում մեզ զգալ դա...


Վահագն
Հիմալայան Յոգայի Կենտրոն / Հայաստան

Կենտրոնացած միտք = հզոր երկիր: Յոգան Հայաստանում հյուր չէ, այն մեր մոռացված կենսարվեստներից մեկն է...

Կենտրոնացած միտք = հզոր երկիր: Յոգան Հայաստանում հյուր չէ, այն մեր մոռացված կենսարվեստներից մեկն է...

Նախ պետք է փորձենք մի քիչ պոկվել մեր թվայնացած կենցաղից, թվերն ու դրանց լիցքերը թողնենք մի կողմ, հետո նոր անցնենք յոգայի վարժություններին...

իսկ լևիտացիա անել պարտադիր չէ. կարևորը ինքնաճանաչումն է
Կենտրոնացած միտք = հզոր երկիր: Յոգան Հայաստանում հյուր չէ, այն մեր մոռացված կենսարվեստներից մեկն է...

Վահագն
Հիմալայան Յոգայի Կենտրոն / Հայաստան

Ժամանակն է փորձեք, ինչքան կարելի է լսել ու լսել?:)

Ժամանակն է փորձելու
Կենտրոնացած միտք = հզոր երկիր: Յոգան Հայաստանում հյուր չէ, այն մեր մոռացված կենսարվեստներից մեկն է...


Վահագն
Հիմալայան Յոգայի Կենտրոն / Հայաստան

Յոգան միայն վատ չզգալը չէ...յոգան լավ զգալն է...:




Կենտրոնացած միտք = հզոր երկիր: Յոգան Հայաստանում հյուր չէ, այն մեր մոռացված կենսարվեստներից մեկն է...

Յոգան կրակի պես լուսավորում է ու ջերմացնում

Յոգան գեղեցիկ է
Յոգան նուրբ է
Յոգան առաքինի է
Յոգան կանացի է
Կենտրոնացած միտք = հզոր երկիր: Յոգան Հայաստանում հյուր չէ, այն մեր մոռացված կենսարվեստներից մեկն է...

Վահագն
Հիմալայան Յոգայի Կենտրոն / Հայաստան

Յոգան ու արվեստը, ֆոտոարվեստը,,


Յոգա տրամադրությամբ արշավ դեպի Գառնի







Մեր Գառնու արշավն անցավ շատ գունեղ, համեղ, բովանդակալից ու արևային տրամադրության ներքո: Բավական շատ զբոսնեցինք, բարձրացանք մոտ 500 մետր, ես գետում լողացա (ու օրինակ ծառայեցի, մյուս անգամ երևի մենակ ես չեմ լինի լողացողը), պիկնիկ արեցինք, նստեցինք մի բարձունքի ու նայեցինք գառնու տաճարին... ու այդ ամենով մաքրվեցինք մեր սիրելի քաղաքի փոշիներից...



Կենտրոնացած միտք = հզոր երկիր: Յոգան Հայաստանում հյուր չէ, այն մեր մոռացված կենսարվեստներից մեկն է...


Վահագն
Հիմալայան Յոգայի Կենտրոն

Գնում ենք Գառնի` քաղաքից հանգսանանք

Գառնի կարելի է գնալ առանց մեծ ջանքերի ու ծախսերի, մի լավ զբոսնել տաճարի տակի ձորերում, նստել Ազատ գետի ափին, եթե արև լինի` նաև մտնել գետում թրջվել... Երևանին էլ մոտ է.. Մենք այս կիրակին նվիրում ենք բնաներդաշնակ վիճակներին:




Հիմալայան Յոգայի Կենտրոն Յոգա Երևան Հայաստան մեդիտացիա շնչառական վարժություններ պրանայամա Վեդաներ Ռիգվեդա Յաջուրվեդա Սամավեդա Աթհարվավեդա լոտուս լոտուսի դիրք մտակենտրոնացում ասանա ասանաներ շնչառություն մտախոկում արիական քաղաքակրթություն արիացի արիացիներ Վահագն Վարդումյան Նելլի Մկրտչյան Կարեն Ասատրյան yoga yerevan armenia hayastan pranayama asana meditation lotus federation ֆեդերացիա concentration exercises   մարմնի դիրքեր բուսակերություն բուսակեր առողջ ապրելակերպ սամադհի ին յան ին-յան հեթանոսություն քրիստոնեություն կրոն կրոններ հավատք գիտություն ֆիզիկական մտավոր հոգևոր կամ օմ օում աում om oum aum


Վահագն
Հիմալայան Յոգայի Կենտրոն


Մեր նոր դահլիճը

Յոգան գիտություն է, հինավուրց գիտություն, որն, այնուամենայնիվ, ինչ-որ հրաշքով կարողանում է երբեք չհնանալ: Այն հազարամյակներով բերնեբերան փոխանցվում էր մի սերնդից մյուսին, մինչև որ մ.թ.ա. 2-րդ դարում, Պատանջալի անունով մի իմաստուն մարդ գրի առավ այդ ամբողջ գիտելիքն իր “Յոգա Սուտրա” (Յոգայի մասին աֆորիզմներ) գրքում: “Յոգա Սուտրան” բաղկացած է 196 աֆորիզմից, որոնք զետեղված են 4 բաժիններում. Դրանք են` 1. Սամադհի պադա (Գիտակցություն և Գերգիտակցություն), 2. Սադհանա պադա (Յոգային տիրապետելու ճանապարհները), 3. Վիբհուտի պադա (Հզորություններ) և 4. Կայվալյա պադա (Ազատագրում): Այս գիրքը հետագայում դարձավ աշխարհում եղած Յոգայի դպրոցների գերակշիռ մասի, ինչպես նաև` Յոգային առնչվող բազմաթիվ այլ գիտությունների` փիլիսոփայության, բժշկության և այլ ճյուղերի հիմքերի հիմքը: Մինչև օրս չկա հստակ, վերջնական պատասխան այն հարցին, թե իրականում որքան հին է Յոգա Գիտությունը, և այս բանավեճը դեռ շարունակվում է պատմաբանների ու հետաքրքրված այլ գիտնականների շրջանում, աշխարհով մեկ: Մինչդեռ մեր նպատակն է` ուսումնասիրել, հասկանալ ու մյուսներին փոխանցել այս գիտությունն իր ամենաանարատ տեսքով, այնպիսին, ինչպիսին որ կա հենց ակունքներում, որպեսզի հնարավոր լինի լիարժեք հաղորդել երկար ու ձիգ դարերի ընթացքում հավաքված իմաստությունը:
Յոգա գիտությունն այս վերջին 5000 տարիների ընթացքում անդադար կիրարկվել ու փորձարկվել է անասելի մեծ թվով մարդկանց կողմից, և ապացուցել է, որ մեծագույն դեր ունի մարդու ինքնա-ճանաչման, առողջության պահպանման և զարգացման գործում, թե ֆիզիկական, թե մտավոր և թե հոգևոր առումներով: Ծագելով Արևելքից, հիմնականում Հնդկաստանից, Յոգա Գիտությունն այժմ արագորեն մասսայականություն է վայելում աշխարհի բազմաթիվ երկրներում` ներթափանցելով արդի կյանքի զանազան ոլորտներ, քանի որ այն չափազանց ունիվերսալ է և արդյունավետ:
Հայաստանի հասարակության համար Յոգան նորություն է, սակայն արդեն հասցրել է նկատելի ուշադրության արժանանալ, և, այստեղ ու այնտեղ հայտնվող Յոգայի կենտրոններն արդեն սկսել են աստիճանաբար ավելի ու ավելի լավը դառնալ, ինչը հաճելի զգացողություններ է պարգևում, և իհարկե` հույս:
Ուստի, ողջունում ենք Քեզ Քո սեփական իրականության լրիվ նոր մի կողմի հայտնագործման դաշտում, այն նոր աշխարհի, որն անտեսանելի է անուշադիր հայացքի համար, սակայն բացվում է զննողի առջև, և լի է խորհրդավորությամբ, ոգեշնչմամբ ու Իրականությամբ` ամենաիսկական իմաստով:

երկուշաբթի առավոտյան մեր նոր դահլիճում կհուրընկալենք առաջին այցելուներին։ Իսկ շաբաթ–կիրակի օրերին պիտի քաղաքից անջատվեմ, ինչ որ շատ քաղաքոտվեցի վերջին մի երկու շաբաթվա ընթացքում։

Յոգայի մեր նոր դահլիճը Մետրոյի Հանրապետության Հրապարակ կայարանից մոտ յոթ րոպեի հեռավորության վրա է, ահագին հասանելի ու հարմար տեղում։ Առաջին անգամ եկողներին հանդիպելու եմ վերնիսաժի մոտ՝ Խանջյան փողոցի կողմից, կանգառում։


Կենտրոնացած միտք = հզոր երկիր: Յոգան Հայաստանում հյուր չէ, այն մեր մոռացված կենսարվեստներից մեկն է...

Հիմալայան Յոգայի Կենտրոնի երկրորդ դահլիճը` նույնպես Երևանի Կենտրոնում

Մետրոյի "Հանրապետության Հրապարակ" կայարանից, վերնիսաժի ուղղությամբ, ձախ մայթով քայլում եք ընդամենը 6-7 րոպե, դեպի կինոյի տուն, ապա թեքվում ձախ, մտնում առաջին իսկ դալանով, ուղիղ (առանց աջ թեքվելու) քայլում մինչև բակի վերջ, մտնում նեղ արահետով ներս, ու հասնում մեծ շենքի մուտքին, ուր էլ հենց պետք է մտնեք: 6-րդ հարկում կգտնեք մեզ, արդեն ցուցանակների օգնությամբ:

Կինոդիտումներ

Յոգա Հայաստան
կամ "Restart" :)
Կարճ ասած` մեր Յոգայի կենտրոնը ևս մի նոր տարածք ունի, նորից Երևանի կենտրոնում, այս անգամ` Հանրապետության Հրապարակից ոչ հեռու, Կինոյի տան մոտ: Շուտով քարտեզը կդնեմ, որպեսզի հեշտ լինի գտնելը:


Կենտրոնացած միտք = հզոր երկիր: Յոգան Հայաստանում հյուր չէ, այն մեր մոռացված կենսարվեստներից մեկն է...

Սևանի ափին

Կարոտել էի Սևանի վայրի քամուն ու մաքուր օդը: Լճի ափին արածս այսօրվա երկարատև մտավարժանքն օգնեց ահագին բան հասկանալ: Ժամանակ առ ժամանակ անհրաժեշտ է գալ մի այսպիսի տեղ ու մտնել բնության տարերքների ազդեցության, գերիշխանության դաշտ, որ պեսզի մեր միջի աղմուկը տեղի տա, կարողանանք իսկապես Լսել ու Տեսնել, թե ինչ է տեղի ունենում աշխարհում, մեզանում...

Արշավների սեզոնը բացվեց!!!

Շաբաթ-կիրակի արշավ էինք գնացել մի քանի հոգով, ես ուղեկցում էի, կամ, ավելի ճիշտ, օձերին էի փախցնում, մինչև աղջիկները նրանց կնկատեյին:)) դե մեր հայկական օձերն են, մենք իրար հասկանում ենք:) Աննկարագրելի բերկրանք էր ամբողջ ճանապարհը, խոչընդոտներով, անհայտ արահետներ հայտնաբերելով և այլն... Էլ չեմ ասում այս հիանալի հանքային ջրի վաննան, որ ինչ որ բարի մարդիկ են սարքել անհայտ ժամանակներում: Մետաղահամ ջուր էր, առավոտյան էնպես զուլալ, որ ավազանի հատակի բոլոր մանրամասները երևում էին... Ասում են, որ այս ջուրը խմելն էլ, դրանում լոգանք ընդունելն էլ շատ օգտակար է:

Լռությունը` որպես կենսաուժի արթնացման, պահպանման ու հզորացման միջոց

Վահագն Վարդումյան / Հիմալայան Յոգայի Կենտրոն
Այս նկարում ես լռությունն եմ վայելում Վիլնյուս քաղաքի ժամանակակից արվեստի թանգարանում, ցավոք ոչ այնքան բնական ջրի հետ միասին (եվրոպական ջրում հաճախ բնականության պակաս է նկատվում): Հանգիստ ու ուրախ օր էր, մտել էինք այդ ցուցասրահներն ու մի քանի ժամ լուսանկարվում էինք տարբեր հետաքրքիր լուսային և այլ ֆոնային միջավայրերում, ինչ որ առումով մեր հեգնանքն արտահայտելով մեզ համար հիմնականում անհասկանալի, չափազանց աբստրակտ ու էքսցենտրիկ այդ արվեստի հանդեպ: Սակայն այդ օրվանից մնաց այս հետաքրքիր ստեղծագործության մասին հիշողությունը, որ հետո ինքս էլ կիրառեցի մի քանի տեղ, այն է` լռությունը լսելու այս ակցիան, երբ ինչ որ մեկին մեկնում ես մի զույգ ականջակալ, որոնցում Լռությունից բացի ոչինչ չի հնչում:  "Աղմկաղտոտում" բառը լսել եք? Ամենայն հավանականությամբ` ոչ, քանի որ հենց նոր թարգմանեցի, ու գրեթե վստահ եմ, որ այն մեր իրականության մեջ դեռևս բավականին շրջանառող բառ չէ, որպեսզի այն արդեն փորձած լինեն թարգմանել մինչև այս պահը: Ես, բացի այս բառը թարգմանելուց, նաև այդ երևույթի դեմ փորձում եմ ինչ որ բան անել:  Օրինակ` որոշում եմ, որ մի օր խոսելու եմ հնարավորին չափ քիչ, միայն շատ անհրաժեշտ դեպքերում: Դա, եթե հաջողվում է, լավ սկիզբ է: Հետո սկսվում է ավելի խորը տարբերակը: Փորձեք պատկերացնել, թե ինչ կարող է լինել դա?:Ճ


Վահագն
Հիմալայան Յոգայի Կենտրոն / Հայաստան

Յոգա, Այուրվեդա, կետային մերսում և այլն... մարդու առողջության պահպանման դյուրին միջոց` ձեռքերի կետերի ճանաչումն ու մերսումը

Այս նկարում տրված կետերի մերսման համար լավագույն տևողությունն օրական 2-5 րոպե է, ինչի շնորհիվ դուք կարող եք իսկապես նշանակալիորեն լավացնել ձեր առողջությունն ու, հետևաբար, ինքնազգացողությունը: Մերսեք հանգիստ, առանց շատ սեղմելու, իսկ եթե կետերում ցավեր կլինեն, ավելի լավ է դիմեք կետային մերսման մասնագետի: Ցավերը ձեր օրգանիզմում եղած խնդիրների մասին ահազանգն են, ուստի չարժե դրանց անուշադրության մատնել: Նաև նշեմ, որ մատների վերևում նշված "կրակ, օդ" և այլ տարերքները հուշում են, թե յուրաքանչյուր մատն օրգանիզմում որ տարերքի հետ է կապված: Իսկ մատնեմատի ու ճկույթի մասին առանձին հավելյալ տեղեկությունները, որ գծիկներով են ցույց տրված, առհասարակ այդ մատների մերսմանն են վերաբերում և էական չէ, թե այդ նշագծերը մատների որ կետերի վրա են: Մյուս նշագծերը, որոնք վերձանում են հոծ մուգ կետերով, ցույց են տալիս մերսման կոնկրետ կետերը մատներին ու ձեռքի ափի մեջ:

Յոգա խմբերի պարապմունքների գրաֆիկը / չակրաների մասին փոքրիկ տեղեկության հետ միասին

Յոգա բառը, համոզված եմ, շատերին է ծանոթ, սակայն իրականում ինչ է դա, ոչ բոլորը գիտեն: Ոմանք կարծում են, որ դա կրոն է, մյուսներն էլ` մարմնամարզության տարբերակ են համարում: Իրականում յոգան գիտություն է, բայց… ամեն ինչ հերթով:
Յոգայի մասին առաջին անգամ Վահագնը լսել է մոտ 14 տարի առաջ, երբ ծանոթացել է Կարեն Ասատրյանի հետ, որն իր լավագույն ընկերն էր: Կարենը նախքան այդ եղել էր Հիմալայներում, ուսումնասիրել յոգայի բոլոր սկզբունքները, ու այդ գիտության մասին նրա պատմությունները միանգամից գրավել ու կլանել էին Վահագնին: Վահագնը գեղանկարիչ է, սիրում է տարբեր ազգերի մշակույթներն ու ջանում երկխոսություն կառուցել այդ մշակույթների միջև:
Երկար տարիներ Վահագնը տարբեր աղբյուրներից ջանում էր տեղեկություններ հայթայթել յոգա ասվածի մասին: Կարենի հետ ծանոթությունից ուղիղ տասը տարի անց` 2006-ի ուշ աշնանը, այս երիտասարդը հրաշալի հնարավորություն ստացավ մեկնելու Հնդկաստան: Առանց երկմտելու նա կապեց ճամփորդական պայուսակն ու մեկնեց: Գիտեր, որ կկարողանա այցելել հենց Հնդկական Հիմալայներ ու լինել այն նույն վայրում, որի մասին պատմություններ էր լսել Կարենից:
Մոտ կես տարի Վահագնն անցկացրեց Հնդկաստանում: Դելիի տարբեր հոգևոր ու մշակութային կենտրոններ այցելելուց հետո վերջապես գնաց Հիմալայներ:
Պարզվում է` Հիմալայներ մտնելու 5 դուռ կա. «Հիմալայյան դարպասներ կոչվող տարածքն է, որն այդ 5 մուտքերից մեկն է: Շատ առասպելական վայր է: Այնտեղ ծանոթացա հենց Կարեն Ասատրյանի ուսուցչի հետ, որի անունն է Սվամի Վեդանան Սարասվատի: Դա մի քիչ միստիկ անուն է, որի կեսից ավելին միայն կոչումներ են: Սվամի նշանակում է մեծապատիվ, սուրբ, Վեդանան` վեդաների գիտակ, իսկ վեդաներն այդ ուսմունքի 4 հիմնական գրքերն են, հինդուիզմի հիմքը»:
Վահագնն այնտեղ խորացրեց իր գիտելիքները: Հնարավորություն ուներ 62-ամյա իր ուսուցչին տալ ցանկացած հարց ու ստանալ պատասխանները հենց սկզբնաղբյուրից, այսինքն` այն մարդուց, ով հրաշալի գիտե, թե ինչ է յոգան, ու կարող է ամեն բան պարզաբանել: Վահագնի համար դա կարծես մի փոքր քննաշրջան էր: Ճամփորդության ավարտին էլ նա ստացավ Հիմալայյան յոգայի մասնագետի պաշտոնական վկայական, որն իրեն հնարավորություն է տալիս դասավանդել:
Հայաստան վերադառնալուց հետո Վահագնը ոգևորված էր ու շատ մեծ ցանկություն ուներ իր սերտածը մյուսներին էլ փոխանցել, որովհետև բավականին հետաքրքիր կողմեր կան յոգայի ուսմունքի մեջ` սկսած մարդ արարածի ստեղծման վարկածներից մինչև տիեզերքի կյանքի ու մահվան հարցերը: Վահագնի համար հետաքրքիր էր դա համեմատել արևմտյան մշակույթի ու կրոնի հետ ու նաև հասկանալ, թե այդ ուսմունքն արդյոք հետաքրքրո՞ւմ է մեզ` հայերիս: Վահագնը կարծում է, որ յոգան բոլորին էլ անհրաժեշտ է` անկախ ազգությունից, սեռից ու կրոնից. «Յոգան իրականում գիտություն է բնության հետ շփման, մարդու ինքն իրեն ու տիեզերքը ճանաչելու մասին, և այդ գիտությունը չի կարող սահմանափակվել որևէ երկրի աշխարհագրական տարածքով ու դիրքով: Հետաքրքիր է, որ հենց այդ աղբյուրներին մոտ կանգնած մարդիկ դա չեն բնորոշում` որպես հնդկական մշակույթ: Նրանք դա համարում են մարդկության հին մշակույթ, որը լավ պահպանվել է միայն Հնդկաստանում»:
Յոգա բառը բազմաթիվ իմաստներ ունի, բայց հիմնական իմաստը կապն է` կապ ինքդ քեզ հետ, քեզ շրջապատող մարդկանց, բնության, տիեզերքի: Յոգան շատ ընդգրկուն ու միաժամանակ շատ բաց է մարդկանց առջև: Յոգան ինքնաճանաչման արվեստ է` ստեղծված մարդ արարածի համար: Վահագնի խոսքով` դա բնությունից քամած գիտություն է և ծառայում է նրան, որպեսզի մարդը լիարժեք ինքնարտահայտվի ու հասարակության մեջ ինքն իր տեղը գտնի: «Յոգայի մեջ հավասարակշռության խնդիր կա: Որքան մարդը խորանում է դրանում, այնքան դա գնում է դեպի մտահոգևոր կողմը»,- բացատրում է Վահագնը:
Յոգան 8 աստիճանից է բաղկացած և կոչվում է «աշտանգայոգա»: Աշտանգա նշանակում է 8 փուլանի:
Յոգայով կարող են բոլորն էլ զբաղվել, չի կարելի միայն 4 տարեկանից ցածր երեխաներին: Այստեղ սահմանափակումները վերաբերում են ոչ այնքան մարդու տարիքին, սեռին կամ կազմվածքին, որքան նրա կենցաղին: Օրինակ` շատ խմող մարդու համար դա նույնիսկ կարող է վտանգավոր լինել: «Եթե մարդն այդ պահին խմում է, բայց որոշել է թողնել դա, ապա նվազագույնը մեկ ամիս անց միայն նա կարող է կամաց-կամաց զբաղվել յոգայով: Յոգան շատ ուժեղ գիտություն է, և այն, ինչպես ամեն մի ուժ, ղեկավարման կարիք ունի: Ասենք, մոտոցիկլ վարել չգիտես, բայց նստես վրան, կընկնես ու կվնասես քեզ: Այդպես էլ յոգայի դեպքում: Պետք է իմանալ, թե ինչից սկսել ու ինչպես անել»,- ասում է Վահագնը:
Նրա խոսքով` միշտ պետք է լինի ինչ-որ մեկը, ով իսկապես տիրապետում է այդ գիտությանը և կարող է ուղղորդել: Նույնիսկ յոգայի մասին գրքերով պարապելն է, Վահագնի կարծիքով, սխալ, որովհետև միշտ չէ, որ դրանք լուրջ մասնագիտական տեսություններն ու ցուցումներն են ներկայացնում: Չիմացող մարդու համար այն կարող է նույնիսկ վտանգավոր լինել: «Այենգար անունով մի մասնագետ կա, որը դասավանդում է հաթայոգա: Նրա գրքի առաջին էջերից մեկում ես տեսա մի այսպիսի միտք. «Եթե դուք ուզում եք մեդիտացիա անել և բավականաչափ տրամադրված չեք դրա համար կամ հոգնած եք, ապա կարող եք մի բաժակ կաթով սուրճ կամ թեյ խմել ու հետո սկսել»: Սա իսկական անհեթեթություն է, կոպիտ խախտում: Մինչդեռ յոգայով զբաղվելուց նվազագույնը 2 ժամ առաջ պետք է սնվել, որպեսզի այն հասցնի օրգանիզմը մարսել: Իսկ ինչ-որ բան ըմպել նվազագույնը մոտ 1 ժամ առաջ, որովհետև մարսողական համակարգը սկսում է աշխատել, և եթե դու յոգայով ես զբաղվում, ուզած թե չուզած, մարմնի կենսաէներգիան սկսում է ուրիշ ուղղությամբ ճառագել, ուրիշ ուղղությամբ աշխատել»,- բացատրում է Վահագնը:
Նա հերքում է նաև այն տեսակետը, թե յոգան սոսկ ֆիզիկական պարապմունք է կամ աշխատանք: Դա ավելի շատ սոցիալական ընդգրկում ունեցող գիտություն է, որն օգնում է անհատին հստակեցնել իր վարքը, պահվածքը, շփումը մյուսների հետ: Բայց, այդուհանդերձ, յոգան նաև ֆիզիկական դրական ազդեցություն է ունենում: Մարդիկ սովորում են ճիշտ սնվել, ճիշտ շնչել, ճիշտ քայլել, քնել: Յոգայով զբաղվելիս անչափ կարևոր է սննդակարգը: Վահագնը ասում է. «Ուտել այնքան, ինչքան պետք է: Ուտելիս գրեթե հեղուկ չօգտագործել: Մարսողական կրակը հանգում է, երբ դրա վրա ջուր ես լցնում: Չխառնել իրարից շատ տարբեր սննդի տեսակները: Պետք է ունենալ օրվա մեջ սնվելու ժամերն ու հետևել այն ռեժիմին»: Վահագնը, օրինակ, 2 անգամ է սնվում օրական: Ավելիի կարիքը չի զգում:
Վահագնը հերքում է նաև տարածված այն կարծիքը, թե յոգան կրոնի հետ որևէ առնչություն ունի: Դրանում նա համոզվել է հենց Հնդկաստանում: Յոգան գիտություն է, որ չի հակասում որևէ կրոնի:
Յոգայի երիտասարդ մասնագետի կարծիքով` այսօր սոցիալական ու տարբեր այլ տեսանկյուններից բավականին ընկճված մեր ազգն իրոք յոգայի կարիքն ունի: Դա կօգնի մարդուն մոտենալ բնությանն ու ձերբազատվել արհեստականից ու պայմանականություններից:
Հենց այդ նպատակով Վահագնը մի քանի ամիս առաջ ստեղծեց յոգայի մասին հայալեզու բլոգ` http://yogaarmenia.blogspot.com հասցեով, որն առայժմ այդքան էլ ակտիվ չէ: Ամեն օր նվազագույնը 10 մշտական այցելու ունի, բայց Վահագնին դա չի մտահոգում: Նա մտադիր է առաջիկայում մի մեծ հայալեզու կայք ստեղծել յոգայի ուսմունքի մասին: Վահագնը կարծում է, որ Հայաստանում ինտերնետ օգտագործողները շատ են, և իրենց միանգամայն հարմար է էլեկտրոնային տարբերակով ծանոթացնել այդ գիտության սկզբունքներին: Բլոգից բացի, հաճախ Վահագնն իր ընկերների հետ է անցկացնում յոգայի դասեր` մանրամասն բացատրելով բոլոր սկզբունքները: Նա շատ է ցանկանում, որ այդ գիտության մասին իմանան ճիշտ աղբյուրներից ու առանց խեղաթյուրումների:
«Ուսուցիչն իր աշակերտին ասում է, որ նա արդեն ամեն ինչ գիտե, հմտություններ է ձեռք բերել, կարող է իր սերտածը բանեցնել, բայց եթե դու նստած ես սարի գլխին ու զբաղվում ես միայն ինքդ քեզնով, հասել ես քո կատարելությանն ու բացարձակապես ոչ մեկի հետ ոչնչով չես կիսվում, ուրեմն դու քո կողքի քարից ոչնչով չես տարբերվում, նույնիսկ քարն իր տեղում է, որովհետև քար է, իսկ դու մարդ ես ու դու քո տեղում չես: Սրա իմաստն այն է, որ իմացածդ պետք է կիսես մյուսների հետ, քանի որ դա հասարակական գիտություն է, բոլորի համար, կարող է ակտիվացնել ու եռանդ տալ»,- այս ավանդությունը Վահագնը լսել է հենց Հիմալայներում, երբ բացահայտում էր յոգայի գաղտնիքները: Նա վստահ է, որ եթե ինքն իր իմացածը չփոխանցի մյուսներին, ապա իսկապես գետնին ընկած մի անպետք քար կլինի:

ԶԱՐՈՒՀԻ ՔՈՉԱՐՅԱՆ